Pardus ETAP 23'te Yapay Zeka: Neler Var, Nasıl Kullanılır?

Kısa cevap: Pardus ETAP 23'te yerleşik bir yapay zeka asistanı ya da resmi bir "yapay zeka entegrasyonu" yok; Pardus'un resmi sürüm sayfasında ve sürüm notlarında böyle bir özellik geçmiyor. Etkileşimli tahtada yapay zekayı tarayıcıdan açtığın web araçlarıyla, geliştirici tarafında ise Linux için çıkan açık kaynak kütüphane ve araçları kurarak kullanabilirsin.

Son güncelleme: 18.10.2026

Pardus, TÜBİTAK BİLGEM tarafından geliştirilen açık kaynak kodlu işletim sistemi. Pardus ETAP (Etkileşimli Akıllı Tahta Projesi) ise okullardaki etkileşimli tahtalar ve dokunmatik cihazlar için hazırlanmış sürüm; 18.10.2026 itibarıyla resmi sürümler sayfasında sunulan ETAP sürümü Pardus ETAP 23. Masaüstü tarafında en güncel sürüm 11.09.2026'da yayımlanan Pardus 25.2. Milli Eğitim Bakanlığı ile TÜBİTAK 15.12.2023'te, okullara kurulacak 650 bin etkileşimli tahtada Pardus kullanılması için sözleşme imzaladı. Bu yazıda ETAP 23'te yapay zekayı bugün nasıl kullanabileceğini ve sınırlarını anlatıyoruz.

Pardus ve Yapay Zeka Entegrasyonu Neden Önemlidir?

Pardus açık kaynak kodlu ve lisans ücreti olmadan kullanılabiliyor; ETAP sürümü okul tahtaları için ETA Panel, otomatik açılan ETA Klavye, ekran karartma ve çoklu tahta desteği gibi sınıfa özel araçlarla geliyor. Yapay zeka araçları sınıfa girdikçe asıl soru şu oluyor: Bu araçları tahtada nasıl ve hangi sınırlarla kullanacaksın? Doğru kurguladığında bekleyebileceğin faydalar şunlar:

• Ders hazırlığında zaman: Soru, konu özeti, örnek metin ya da görsel hazırlamayı tarayıcıdaki yapay zeka araçlarıyla hızlandırabilirsin.

• Sınıf içi etkileşim: Öğrencilerin sorularını tahtada bir yapay zeka aracına birlikte sorup cevabı birlikte değerlendirmek, aracın hatalarını da ders konusu yapmanı sağlar.

• Erişilebilirlik: Metni sesli okuma, çeviri ve altyazı üreten web araçları, farklı ihtiyaçları olan öğrenciler için içeriği erişilebilir kılabilir.

• Geliştirme: Pardus'un masaüstü sürümü Debian tabanlı olduğu için (Pardus 25.2, Debian 13.5 güncellemelerini içeriyor) Linux için yayımlanan açık kaynak yapay zeka araçlarını üzerinde deneyebilirsin.

Pardus ETAP 23'te Yapay Zeka Nasıl Kullanılır?

Pardus ETAP 23 için duyurulmuş resmi bir yapay zeka modülü yok; yapay zekayı senin kurduğun ya da tarayıcıdan açtığın araçlarla kullanırsın. Bunu iki düzeyde düşünebilirsin: sistem ve geliştirici tarafı, öğretmen ve kullanıcı tarafı. Okul tahtasına yazılım kurmadan önce okulunun BT sorumlusuna ve bağlı olduğun kurumun kurallarına danış.

1. Sistem ve Geliştirici Tarafı

Bu kısım daha çok BT sorumluları, bilişim öğretmenleri ve geliştiriciler için:

• Donanım sınırını bil: Pardus ETAP'ın resmi asgari gereksinimleri 2 GHz işlemci, 20 GB disk, 2 GB RAM ve 256 MB ekran kartı. Bu düzeydeki bir tahtada büyük yapay zeka modellerini yerelde çalıştırmak pratik değil; tahtada web tabanlı araçlar daha uygun. Masaüstü tarafında Pardus 25.2'nin NVIDIA sürücü kurucusu çoklu GPU desteğiyle güncellendi, yani güçlü ekran kartlı bir bilgisayarda GPU kullanmak daha kolay.

• Kütüphaneler ve yerel modeller: Pardus'un sürüm notlarında TensorFlow, PyTorch ya da scikit-learn'ün hazır geldiğine dair bir bilgi yok; bunları Python ve pip ile, tercihen bir sanal ortamda kendin kurarsın. Yerel dil modeli denemek istersen Ollama'nın Linux için resmi kurulum betiği var; Ollama, güçlü GPU'su olmayan bilgisayarlarda büyük modellerin yavaş çalıştığını belirtiyor.

2. Öğretmen ve Kullanıcı Tarafı

Kullanıcıların doğrudan etkileşime geçebileceği veya ihtiyaçlarına göre kurabileceği yapay zeka destekli araçlar da önemli bir yer tutuyor:

• Tarayıcıdaki sohbet asistanları: ChatGPT, Gemini ya da Claude gibi araçların web sürümlerini tahtadaki tarayıcıdan açabilirsin; ayrıca kurulum gerekmez. Pardus için duyurulmuş resmi bir sesli asistan yok. Tahtada kendi hesabınla oturum açtıysan dersten sonra çıkış yapmayı unutma.

• Metin ve çeviri araçları: Web tabanlı çeviri ve yazım araçlarını tarayıcıdan kullanabilirsin. Öğrenci metinlerini bu araçlara yapıştırmadan önce ad, okul numarası gibi kişisel bilgileri çıkar.

• Uygulama mağazası: Pardus Yazılım Merkezi'nde (apps.pardus.org.tr) yapay zeka destekli kod editörü Cursor gibi uygulamalar listeleniyor. ETAP'lı tahtaya hangi uygulamaların kurulabileceği okulunun yönetim kurallarına bağlı.

• Sınıfta sorumlu kullanım: Yapay zekanın verdiği cevabı öğrencilerle birlikte kontrol et, kaynak sor, hatalarını göster. Okul ortamındaki kurallar için MEB'in eğitimde yapay zeka etik kılavuzu yazımıza, ders fikirleri için öğretmenler için yapay zeka destekli eğitim aktiviteleri yazımıza bakabilirsin.

Geleceğe Yönelik Beklentiler

Pardus tarafında yapay zeka şimdilik iş birliği görüşmeleri düzeyinde. Pardus ve TÜBİTAK BİLGEM ekibi 21.09.2025'te Anadolu Üniversitesi'yle büyük dil modelleri ve eğitimde yapay zeka üzerine görüştü; ancak ETAP'a gelecek somut bir yapay zeka özelliği duyurulmadı. Son resmi ETAP duyurusu, 15.09.2026'da yayımlanan Pardus ETAP Cinnamon Masaüstü Kitabı. Yeni gelişmeleri pardus.org.tr haberlerinden takip edebilirsin.

Pardus ETAP 23'te Neler Var, Neler Yok?

Sık Sorulan Sorular

Pardus ETAP 23'te yapay zeka var mı?

Hayır, Pardus ETAP 23'te yerleşik bir yapay zeka asistanı ya da yapay zeka modülü yok. Yapay zeka araçlarını tahtadaki tarayıcıdan web sürümleriyle kullanabilirsin.

Pardus ETAP'ın en güncel sürümü hangisi?

18.10.2026 itibarıyla Pardus'un resmi sürümler sayfasında sunulan ETAP sürümü Pardus ETAP 23. Masaüstü kullanıcıları için en güncel sürüm 11.09.2026'da yayımlanan Pardus 25.2.

Etkileşimli tahtada ChatGPT kullanılabilir mi?

Evet, tarayıcıdan ChatGPT'nin web sürümünü açabilirsin. Öğrencilerin kendi hesaplarıyla kullanması ise hizmetin yaş şartlarına ve okulunun kurallarına bağlı; tahtada kendi hesabını kullandıysan çıkış yapmayı unutma.

Pardus'a yapay zeka kütüphanesi kurulur mu?

Evet. Pardus Debian tabanlı bir Linux dağıtımı olduğu için Python kütüphanelerini pip ile, Ollama gibi araçları da Linux kurulum betiğiyle kurabilirsin. Etkileşimli tahtanın donanımı ise büyük modeller için genellikle yetersiz kalır.

Pardus ETAP ücretli mi?

Hayır. Pardus ve Pardus ETAP açık kaynak kodlu ve ücretsiz; resmi indirme bağlantıları pardus.org.tr sürümler sayfasında.